Luxemburgse premier Luc Frieden roept op tot een sterker Europa, een duidelijker toetredingspad voor kandidaat-lidstaten en meer Europese defensiesamenwerking.
Premier Luc Frieden van Luxemburg heeft in een toespraak in het Europees Parlement opgeroepen tot een hernieuwd Europees engagement voor vrijheid, democratie en de rechtsstaat. Hij benadrukte dat Europa niet mag opgeven op het op regels gebaseerde internationale systeem, ondanks de toenemende druk. Frieden stelde dat Europa zich op een cruciaal keerpunt bevindt, geconfronteerd met internationale onrust, technologische revolutie, economische verschuivingen, klimaatverandering en migratiestromen. “Tachtig jaar lang was de Europese successtory gebouwd op een internationale orde van regels, verdragen en instellingen,” aldus Frieden. “Vandaag staat dat systeem onder meer druk dan ooit. Te weinigen verdedigen het, te velen hebben het geloof erin verloren. Maar Europa kan niet opgeven. Wij moeten de stem van deze waarden blijven.”
De premier drong aan op een korter en duidelijker tijdpad voor landen die tot de EU willen toetreden. Hij pleitte ervoor “hoop te doen herleven en te tonen dat toetreding tot de EU realistisch en nabij is”. Voor Montenegro moet er volgens hem een beslissing over toetreding komen in 2026. Het langdurig in een “eeuwige wachtkamer” plaatsen van kandidaat-lidstaten zou hen alleen maar van Europa wegduwen, waarschuwde hij. Frieden uitte ook zijn steun voor een rechtvaardige en duurzame vrede in Oekraïne. Op het gebied van defensie onderschreef Frieden de voorstellen van de Europese Commissie om meer middelen vrij te maken, gezamenlijke defensieaankopen op te schalen en de Europese industriële basis te versterken. Lidstaten moeten gebruikmaken van hun industriële diversiteit en specialisaties om Europa te verdedigen tegen wie de waarden ervan uitdaagt, aldus de premier.
Hij stelde ook voor om de besluitvormingsprocessen in de EU te herzien en opnieuw te kijken naar het idee van een Europa van “concentrische cirkels”, met een kleinere kern van lidstaten. Dit is volgens hem nodig in het licht van de alsmaar feller wordende internationale concurrentie. Frieden sloot zijn toespraak af met een oproep om de Europese economie een boost te geven, banen te creëren, vooruitgang te boeken op de interne markt en het concurrentievermogen te vergroten. Een open interne markt en Europese eenheid blijven daarbij essentieel.
