Het Europees Parlement heeft een resolutie aangenomen over de herdenking van de slachtoffers van de naoorlogse communistische misdaden in Slovenië. Een fel debat ontstond over de politisering van het verleden, met grote verdeeldheid tussen de Nederlandse Europarlementariërs.
Het Europees Parlement heeft vandaag een resolutie aangenomen waarin wordt opgeroepen tot het herdenken van de slachtoffers van het communistische geweld in Slovenië na de Tweede Wereldoorlog. De resolutie, die werd aangenomen met 357 stemmen voor, 266 tegen en 16 onthoudingen, benadrukt het belang van een objectieve en inclusieve dialoog over de Europese geschiedenis, vrij van politieke invloed.
In de resolutie worden de misdaden van totalitaire regimes, waaronder het nazisme, fascisme en communisme, erkend als onderdeel van de Europese geschiedenis. Het Parlement onderstreept dat deze misdaden een plaats moeten krijgen in onderwijsprogramma’s en geschiedenisboeken, zodat jongeren het belang van democratie en mensenrechten begrijpen. Specifiek voor Slovenië roept het Parlement de autoriteiten op om onderzoek te doen naar verborgen massagraven, waardige begrafenissen te organiseren en gedenkplaatsen in te richten. Ook wordt de Europese Commissie opgeroepen om projecten te ondersteunen die de geschiedenis van totalitaire misdaden belichten en verzoening bevorderen.
Tijdens de stemming ontstond een fel debat tussen politieke fracties. Sandra Gómez López van de S&D-fractie verzette zich tegen de resolutie en beschuldigde de rechterzijde van politisering. Ze stelde dat de resolutie mensen criminaliseert die tegen het fascisme vochten en mogelijk nazi’s als slachtoffers portretteert. Aan de andere kant verdedigden Tomas Tobé (EVP) en Bogdan Rzońca (ECR) de resolutie. Tobé bekritiseerde de Sloveense regering voor het afschaffen van een herdenkingsdag voor slachtoffers van het communisme en noemde het gevaarlijk om de geschiedenis te negeren. Rzońca benadrukte dat de slachtoffers een waardige begrafenis verdienen en verwees naar morele en christelijke waarden. Het verzoek van de S&D-fractie om de stemming uit te stellen haalde het niet, hoewel de meeste Nederlandse Europarlementariërs dit verzoek wel steunden. Het voorstel tot uitstel werd gesteund door GroenLinks-PvdA, VVD, D66 en Volt. Tegen uitstel stemden CDA, BBB, NSC, SGP en PVV.
De resolutie is een symbolische stap, maar zet de druk op Slovenië en andere EU-lidstaten om de erfenis van totalitaire regimes te erkennen en te verwerken. Het debat toont echter aan hoe gevoelig dit onderwerp ligt, vooral in landen waar de herinnering aan het verleden nog steeds verdeeldheid veroorzaakt.
